Kemal Aydoğmuş

ESKİŞEHİR SİYASİ TARİHİNDE KISA BİR GEZİNTİ...

29 Temmuz 2022 08:30
A
a
Ercan Kardeşler Kuyumculuk
Malum, önümüzdeki bir yıl içinde genel seçim var...
Parlamenter sistemde devam ediyor olsaydık, hangi partiden kimler aday adayı olacak, kimler aday olarak belirlenecek, nasıl belirlenecek...
Çoktan toto tahmin başlamış olurdu...
Ancak şimdi herkesin öncelikle merak ettiği,
Kimlerin Cumhurbaşkanı adayı olacağı...
Cumhur İttifakının adayı Recep Tayyip Erdoğan...
Millet İttifakının adayı ise henüz açıklanmadı... Kuşkusuz başka adaylar da çıkacaktır...

***

Bunları düşünürken, internete girip Eskişehir’de bugüne kadar kimler milletvekilliği yapmış, şöyle bir göz attım...
Birinci dönemden, (Kurucu Meclis 23 Nisan 1920-15 Nisan 1923) şuan içinde olduğumuz 27. döneme kadar...
İlk TBMM’de bakın Eskişehir milletvekilleri kimler;
Abdullah Azmi Torun, Emin Sazak, Eyüp Sabri Akgöl, Veliyullah Akbaşlı, Halil İbrahim Sipahioğlu, Hüsrev Sami Kızıldoğan, Mehmet Niyazi Çamoğlu...
O dönemde henüz Soyadı kanunu çıkarılmadığı için, listedeki isimler Kanundan sonra alınan soyadları ile verilmiş...
Aynı zamanda ilk Meclis dönemindeki milletvekilleri hiçbir siyasi partiye mensup değiller doğal olarak...
Diğer ilginç bir ayrıntı da şu;
Emin Sazak, 23 Nisan 1920’den 15 Mart 1950 seçimine kadar, tam sekiz dönem (30 yıl) Eskişehir milletvekilliği yapmış...
Yedi dönem CHP’den, son dönem Demokrat Parti’den...
1920’den 1946’ya kadar geçen 26 yıl (7 dönem) tek parti iktidarı var...
5 Ağustos 1946’da yapılan 8’nci dönem seçimlerine CHP ile DP giriyorlar...
CHP birinci parti olsa da,
DP yedi milletvekilliğinden altısını kazanıyor,
CHP tek milletvekili çıkarıyor...
O da, Prof. Dr. Yavuz Abadan... (7’nci ve 8'nci dönem)
Gerçekten çok önemli bir bilim adamı olduğunu biliyorum...
Kendisinden olmasa da eşi, Prof. Dr. Nermin Abadan Unat’tan ders alma şerefine nail olmuştum...
(Nermin Abadan Unat’ın babası İzmirli Mustafa Süleymanoviç, annesi Macar Boranes Elfriede Karwinsky’dır...)

***

Ardından 1950, 1954 ve 1957 seçimlerinde tüm milletvekilliklerini DP kazanıyor...
Bu dönemde CHP Eskişehir’den hiç milletvekili çıkaramıyor...
Bu üç dönemde,
Ali Fuat Cebesoy, Hasan Polatkan, Kemal Zeytinoğlu ve belki de en ilginç isim Arif Nihat Asya...
1960 darbesi, 1961 TBMM Temsilciler Meclisi (Yeni Anayasayı hazırlamak için toplanan Meclis) Eskişehir Temsilcisi Şerafettin Yaşar Eğin...
25 Ekim 1961’de yapılan seçimlerde CHP üç, Adalet Partisi iki, Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi ise bir milletvekili çıkarıyor...
O isim Seyfi Öztürk...
Seyfi Öztürk, sonraki dört dönemde de Adalet Partisi'nden Eskişehir milletvekilliği yapmıştır...
13. dönemden itibaren Demokrat Parti'nin devamı olan Adalet Partisi Eskişehir’de yine üstünlüğü ele geçiriyor...
15’nci dönemde,
Eskişehir’in ilk kadın Milletvekili Ayşe Aliye Köksal (CHP)
Tarih 24 Ekim 1973...
12 Eylül 1980...
TBMM Danışma Meclisi 1982 Anayasasını hazırlamak için toplanıyor...
Eskişehir Temsilcisi Tevfik Fikret Alparslan...
17 ve 18'nci dönemler ANAP’lı yıllar...
Halkçı Parti ve SHP ANAP’ın gerisinde kalıyor...
19’uncu dönemde hiç bir sol parti milletvekili çıkaramıyor Eskişehir'de...
20’nci dönem Demokratik Sol Parti...
Önce iki, 21. dönemde ise üç milletvekili çıkartarak Eskişehir'de birinci parti olmayı başarıyor...

***

Geliyoruz 22.Döneme...
Bir tarafta yeniden açılan Cumhuriyet Halk Partisi,
Bir tarafta yeni kurulan AKP...
2002 yılında yapılan seçimde partiler milletvekillerini üç üç bölüşüyor...
2007’de yapılan 23. Dönem seçimlerinde birinci parti AKP(3) CHP (2) MHP (1) çıkarıyorlar...
Dönemin Maliye Bakanı Kemal Unakıtan AKP Eskişehir milletvekili oluyor...
24. dönemde de paylaşım değişmiyor, 3-2-1...
7 Haziran 2015 tarihinde yapılan 25. dönem seçimlerinde CHP Eskişehir'de 1961-1965 (12. Dönem) seçimlerinden sonra ilk kez birinci parti oluyor...
Ancak seçimler aynı yıl yeniden yapılıyor (1 kasım 2015) ve milletvekilleri yine üç-üç bölüşülüyor...
MHP Haziran'da kazandığı milletvekilliğini 1 Kasım seçiminde kaybediyor...
Ve sonunda geliyoruz 27. döneme yani bugüne...
Eskişehir milletvekili sayısı 7’ye yükseliyor...
AKP 3, CHP 2, İYİ Parti 1, MHP 1...

***

Özellikle Demokrat Parti ile Adalet Parti dönemlerinde çok sayıda Bakanlık yapan Eskişehir milletvekili olsa da, son yıllarda Kemal Unakıtan ve Prof. Dr. Nabi Avcı dışında bakanlık yapan Eskişehir milletvekili yok...
1000
icon

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

alinti yazarlar ALINTI YAZARLAR
hava durumu HAVA DURUMU
anket ANKET

e-gazete E-GAZETE
sayfalar SAYFALAR
arşiv HABER ARŞİVİ
linkler LİNKLER
duyurular DUYURULAR
Bu haber ilginizi çekebilir! Kapat


Eskişehir ve Eskişehirspor haberleri için gerçek kaynağınız Sonhaber Gazetesi