SEMİH DEMİRAL

İŞYERLERİNDE TEMİZLİK – TERTİP VE DÜZENİN ÖNEMİ

24 Nisan 2019 23:59
A
a
İşyerlerinde temizlik, tertip ve düzen eksikliği birçok olumsuzluğa neden olabilmektedir. İşyerinin gitgide daha kalabalık hale gelmesi ile çalışma şartları zorlaşır, yangın ve patlama tehlikesi artar, iş kazaları meydana gelir, kalite düşer, maliyetler artar. Temizlik, Tertip ve Düzenin sistematik bir şekilde uygulanması İş kazaları ve yaralanmaları engeller, yangın ve patlamaları engeller, zaman kaybı azalır, verim artar, kalite artar, yerden tasarruf sağlanır, aranan bir malzeme çok daha hızlı bulunur, daha keyifli ve güvenli çalışma ortamı sağlanır, hataları azaltır, arızaları azaltır, israf önlenir, motivasyon artar, malzeme kontrolü kolaylaşır.
Japonların 2. Dünya Savaşı sonra, sınırlı olan doğal kaynaklara, işgücü ve sermaye kaynaklarının yetersizliği Japonya’nın iktisadi varlığını devam ettirebilmek için kaynakları mümkün olan en düşük maliyetle kullanmayı öğrenmek durumunda kalmıştır. 1960’lı yıllardan itibaren Japonya’da “Yalın Üretim” adlı yeni üretim sistemi geliştirilmiştir. Yalın üretim teknikleri içinde temizlik, tertip ve düzeni bir sistem dahilinde kontrolünü sağlayan 5S tekniği ortaya çıkmıştır.
5S; çalışma alanını temiz, düzenli ve amaca uygun biçime sokulması için uygulanan bir Toplam Kalite tekniğidir. S ile başlayan 5 Japonca kelimenin baş harflerinin bir arada ifade edilmesi nedeniyle 5S adı verilmiştir. 5S, işletmelerdeki düzen ve disiplini sağlamak için kullanılan hem basit, hem de işletmenin en küçük ayrıntılarının denetimini sağlayan ve diğer iyileştirme çalışmalarının temelini oluşturan bir sistemdir. 5S sistemi ile işyerlerinde düzeninin sağlanması, gereksiz malzeme stokunun engellenmesi, çalışan verimliliğinin arttırılması, düzgün ve kolay ulaşılır arşivleme yapılması, malzeme ve işgücü israfının azaltılması ve bunların sistematik bir şekilde uygulanması sağlanır. 5S sistemi, İşyeri ortamının iyileştirilmesinde birincil öneme sahiptir. İşletmede yapılan diğer iyileştirme çalışmalarına temel oluşturur.
5S’in uygulama aşamaları,  Ayıklama/Sınıflandırma (Seiri); sistematiğin ilk aşaması olan ayıklama, artık ihtiyaç duyulmayan malzeme ve ekipmanlardan çalışma sahasının arındırılmasını sağlayan çalışmaları ifade etmektedir. Gerekli malzeme ile gereksiz malzemelerin ayırt edilmesi aşamasıdır.  Bu aşamada hiç kullanılmayan, gereksiz malzemeler kırımızı etiket ile işaretlenerek ayrı bir sahaya yerleştirilir. Düzenleme (Seiton); çalışma ortamında sürekli ihtiyaç duyulan malzeme ve ekipmanların, kısa sürede ve kolaylıkla bulunması ve kullanılması için yapılan tertip aşamasıdır. Malzemeler kullanım sıklığına göre en yakın ve uygun noktaya sistematik bir şekilde yerleştirilmesidir. Bu sistemin bana göre en güzel aşaması burasıdır. Bu aşamada tüm malzemelere isim verilir, etiketlenir, her alana isim ve levha asılır. Yürüyüş yolları belirlenir. Malzeme alanları tanımlanır. Bu aşamada alet ve edevatların düzeninin sağlanması için çekmecelere alet şekline uygun sünger bölmelerin oluşturulması, yine aletlerin çalışma masalarında düzen içinde durması ve yerinin belirlenmesi açısından gölge tahta uygulamasını uygulayabilirsiniz. Bu sistemde temel bir ölçüt vardır, aranan bir malzeme 30 sn içinde bulunabilecek ve sonrasında 30 sn içinde yerine konulabilecektir. Bu sağlanamıyorsa sistemin iyileştirmeye ihtiyacı vardır. Temizleme (Seiso); her zaman temiz ve bakımlı çalışma ortamı sağlamak, malzeme ve ekipmanların temiz tutulması ve korunması amacıyla yapılan çalışmaları ifade etmektedir. Temizlik, kirlilik kaynaklarının belirlenmesi ve bu kaynakların ortadan kaldırılmasına yönelik olmalıdır. Bu aşamada makine, ekipman ve çalışma ortamının temizliği ile birlikte aslında kontrol görevini de yerine getirmiş oluruz. Yönetim, her alan için yeteri kadar temizlik malzemesi sağlaması, temizlik malzemeleri için bir dolap veya stant oluşturması gerekir. Standartlaştırma/Süreklilik (Seiketsu); ilk üç adımda uygulananların bir kurum kültürü haline gelmesinin ve sürekliliğinin sağlanmasıdır. Elde edilen başarılı sonuçları sürekli kılmak için, standartların kontrol edilmesi ve uygunsuzlukların giderilmesi doğrultusunda yürütülen çalışmaları ifade etmektedir. Bu aşamada bu sistemin işlerliğini ve sürekliliğini sağlayacak faaliyetler planlanır. Yazılı ve görsel liste ve kuralları belirleme, çalışma takvimi oluşturma, görev ve sorumlulukların belirlenmesi gibi çalışmalar gerçekleştirilir. Disiplin (Shitsuke); 4 adımı birbirine bağlayan, süreçlerin tamamını kapsayan çalışmalar bütünüdür. Tüm iş süreçlerinde devamlılığın sağlanmasının yanı sıra; çalışanların eğitimi, kurum bağlılığının oluşturulması, iyileştirmelerin duyurulması, kampanyalar yapılması, 5S panolarının oluşturulması, slogan ve afişlerin asılması, iyileştirme faaliyetlerinin öncesi ve sonrası şeklinde durumlarının belirtilmesi ve çalışma gruplarının ödüllendirmesi gibi adımları da kapsamaktadır.
5S’in uygulamasına geçilmesi bir plan dahilinde olmalıdır. Öncelikle yönetim bu sistemi uygulamakta kararlı olmalı ve bu uygulama için yeterli zaman ve maddi kaynak ayırmalıdır. Mümkün mertebe bu sistemin uzmanlarından danışmanlık alınması fayda sağlayacaktır. Tüm çalışanlar ve yöneticiler bu sistem ile ilgili detaylı bir eğitime tabi tutulmalıdır. Çalışanlar ve yönetim tarafından bu sistem tam olarak anlaşılmalı ve idrak edilmelidir. Sonraki aşama mevcut durumun belirlenmesidir. İşyeri 5S sistematiğinin neresinde olduğu belirlenmelidir. 5S takımları oluşturularak sistematik bir şekilde işyeri gezilmeli, fotoğraf çekilmeli ve uygunsuzluklar belirlenmelidir. Tespit edilen uygunsuzluklar için termin süreleri ve bu uygunsuzluğu giderecek kişi belirlenmelidir. Yalın üretim sistemi içinde uygulanan Kaizen yöntemi ile uygunsuzluklar önceki hali ve sonraki hali fotoğraflandırılarak gelişme takip edilir. Herkes bu sisteme dahil olmalı, herkes iyileştirme önerisi vermelidir.
Bu sistem ile birlikte işyerinizin tertibi, düzeni ve temizliği kontrol altına alınacak, iş sağlığı ve güvenliği, kalite, verimlilik ve diğer birçok hususta size faydalar sağlayacaktır.
1000
icon

Henüz yorum yapılmadı,
İlk Yorum yapan siz olun...

alinti yazarlar ALINTI YAZARLAR
hava durumu HAVA DURUMU
anket ANKET

e-gazete E-GAZETE
sayfalar SAYFALAR
arşiv HABER ARŞİVİ
linkler LİNKLER
duyurular DUYURULAR
Bu haber ilginizi çekebilir! Kapat


Eskişehir haberleri ve Eskişehirspor haberleri için gerçek kaynağınız Son Haber Gazetesi