Mali Suçları Araştırma Kurulu tarafından hazırlanan uygulamanın 15 Mart itibarıyla devreye girmesi bekleniyor. Yeni sistemle birlikte yüksek tutarlı para transferlerinde açıklama zorunluluğu getirilecek.
400 bin TL üzeri transferlere açıklama şartı
Yeni düzenlemeye göre internet bankacılığı, mobil bankacılık ve ATM üzerinden yapılan para transferlerinde gün içinde toplamı 400 bin TL’yi aşan işlemler için kullanıcıların açıklama bölümüne en az 20 karakterlik bilgi yazması gerekecek.
Transferin amacı belirtilmeden yapılan işlemler bankalar tarafından onaylanmayabilecek. İlk açıklamalarda bu sınırın 200 bin TL olarak planlandığı ancak daha sonra 400 bin TL’ye yükseltildiği belirtildi.
Para gönderirken işlem nedeni belirtilecek
Yeni uygulamada açıklama kısmında gönderimin nedeni açık şekilde yazılmak zorunda olacak. Transfer açıklamalarında şu başlıklar yer alabilecek:
Gayrimenkul alımı
Araç satın alma
Borç ödeme
Bağış işlemleri
Sağlık veya sigorta harcamaları
Kripto varlık işlemleri
Şans oyunu ödemeleri
Danışmanlık hizmetleri
Bankalar, “diğer” ya da “bireysel ödeme” gibi genel ifadeler kullanılması durumunda işlem için ek açıklama talep edebilecek.
Yüksek tutarlı işlemlere ek bildirim
Yeni sistem sadece 400 bin TL üzerindeki transferlerle sınırlı değil. Daha yüksek tutarlı işlemler için de ek yükümlülükler getiriliyor.
2 milyon TL – 20 milyon TL arasındaki para transferlerinde “Nakit İşlem Beyan Formu” doldurulacak.
20 milyon TL’nin üzerindeki işlemlerde ise paranın kaynağına ilişkin ek bilgi ve belge talep edilebilecek.
Yetkililer, açıklamaların yetersiz bulunması halinde transfer işlemlerinin gerçekleştirilmeyebileceğini ifade ediyor.
Kiralık hesaplara karşı yeni önlem
Uzmanlara göre düzenlemenin önemli amaçlarından biri de son dönemde artan “kiralık banka hesabı” kullanımını engellemek. Bazı kişilerin banka hesaplarını ücret karşılığında başkalarına kullandırması, dolandırıcılık ve yasa dışı finans faaliyetleri açısından büyük risk oluşturuyor.
Bu tür hesapların kara para aklama, yasa dışı bahis veya dolandırıcılık gibi suçlarda kullanılması durumunda hesap sahipleri de adli soruşturma, hesap blokesi ve hatta hapis cezası ile karşı karşıya kalabiliyor.
Uzmanlardan tüketicilere uyarı
Uzmanlar, vatandaşların ödeme yaparken IBAN bilgilerini kontrolsüz şekilde paylaşmaması gerektiğini vurguluyor. Özellikle bir ürün veya hizmet satın alınırken ödemenin resmi ve kayıtlı hesaplara yapılması öneriliyor.
Ayrıca ödeme açıklamasına satın alınan ürün veya hizmetin açık şekilde yazılmasının önemli olduğu belirtiliyor. Örneğin “X marka telefon bedeli” gibi net ifadelerin olası hukuki anlaşmazlıklarda kanıt niteliği taşıyabileceği ifade ediliyor.
Yeni uygulama ile para transferlerinin daha şeffaf, izlenebilir ve güvenli hale getirilmesi hedefleniyor. Böylece hem finansal sistemdeki risklerin azaltılması hem de vatandaşların mağduriyet yaşamasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
