Türkiye'de sosyal medya kullanımına yönelik çocukları kapsayan yeni düzenleme, 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe giriyor. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan ve 10 Ekim'de Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik, sosyal medya platformlarına yaş doğrulama ve çocuklara özel güvenlik önlemleri konusunda yeni sorumluluklar getiriyor.
Düzenlemenin en dikkat çeken maddesi ise 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal ağ hizmetlerinden yararlanamayacak olması. Buna göre platformlar, 15 yaşın altındaki kullanıcıların hesap açma taleplerini kabul edemeyecek. Daha önce açılmış hesaplar için de yaş doğrulama süreci işletilecek.
Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak
Yeni sistemde kullanıcıların yaş bilgisi e-Devlet üzerinden doğrulanacak. Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından sunulan çevrim içi hizmet aracılığıyla oluşturulacak dijital yaş doğrulama belirteci, sosyal medya platformuna iletilecek.
Bu belirteçte kullanıcının kimlik bilgileri veya sosyal medya kullanıcı adı bulunmayacak. Platformlar yalnızca kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığını, 15 yaşını geçmişse 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığını kontrol edebilecek.
Yaş kontrolü yalnızca hesap açılışıyla sınırlı kalmayacak. Platformlar, kullanım devam ederken de kendi teknolojik yöntemleriyle yaş kontrolü yapabilecek. Hesabın yaş grubuna aykırı kullanıldığına ilişkin makul şüphe oluşması halinde hesap geçici olarak askıya alınabilecek ve yeniden doğrulama istenebilecek.
15-18 yaş grubuna hangi kısıtlamalar getirilecek?
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına girmemiş kullanıcılar sosyal medya hesaplarını kullanmaya devam edebilecek. Ancak bu hesaplar yetişkin hesaplarından farklı kurallara tabi olacak.
Yönetmeliğe göre çocuk hesaplarında gizlilik ayarları en üst düzeyde uygulanacak. Bu kullanıcıların takipçi ve takip edilen listeleri başkaları tarafından görüntülenemeyecek. Mesaj gönderme özelliği de sınırlandırılacak; çocuklara yalnızca takip ettikleri hesaplar mesaj gönderebilecek. Mesajlarda görüldü bilgisi bulunmayacak.
Ayrıca çocuk hesaplarında canlı yayın açılamayacak, profil ve paylaşımların ekran görüntüsünün alınmasını önlemeye yönelik teknik tedbirler uygulanacak. Sonsuz kaydırma gibi içeriklerin aralıksız gösterilmesini sağlayan tasarımlara da izin verilmeyecek. Çocukların davranışlarına göre kişiselleştirilmiş reklam gösterilmesi ve hesapların bu doğrultuda özelleştirilmesi de yasaklanacak.
Ebeveynlere hesap ve ekran süresi kontrolü
Düzenleme, ailelere de yeni denetim imkanları sunuyor. Sosyal medya platformları; ebeveynlerin çocuklarının hesap ve gizlilik ayarlarını kontrol edebileceği, kullanım süresini takip edip sınırlandırabileceği araçlar sağlamak zorunda olacak.
Bunun yanı sıra ücretli üyelik, satın alma ve kiralama gibi işlemler ebeveyn onayına bağlanabilecek. Ebeveyn kontrol araçları üzerinden konum paylaşımı da yönetilebilecek.
Mevcut hesaplar için son tarih 31 Mart 2027
Yeni yönetmelik 1 Kasım'da yürürlüğe girse de daha önce açılmış hesaplar için geçiş süreci uygulanacak. Sosyal medya platformlarının mevcut hesaplarda yaş doğrulamasını en geç 31 Mart 2027 tarihine kadar tamamlaması gerekiyor.
Yapılacak doğrulama sonucunda 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kullanıcıların mevcut hesapları bilgilendirme yapılarak kapatılacak. 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcıların hesapları ise çocuklara özel kurallara göre düzenlenecek.
Böylece Türkiye'de sosyal medya platformlarında yaş doğrulaması zorunlu hale gelirken, çocuk kullanıcıların hesap gizliliği, içeriklere erişimi ve platform kullanımına ilişkin yeni bir dönem başlamış olacak.
