Eskişehir'de yaşayan ve aslen Kazan Türkü olan Kıbrıs gazisi Vedat Yönlüer, ailesinden devraldığı kuyumculuk zanaatını yıllardır büyük bir özenle sürdürüyor. Arifiye Mahallesi'ndeki Taşbaşı Çarşısı'nda bulunan atölyesinde çalışmalarına devam eden dördüncü kuşak kuyumcu Yönlüer, çocuk yaşlarda başladığı mesleğinde mıhlama, kalem, nakış ve kaynak işlerini öğrendi. Kentte sayılı Sivrihisar cebe ustalarından biri olarak da tanınan Yönlüer, geleneksel kuyumculuk kültürünün yaşatılması için el emeğiyle üretim yapmaya devam ediyor.
1917'den günümüze 6 kuşaklık zanaat geleneği
Ailesinin kuyumculuk geçmişinin 1917 yılına uzandığını anlatan Vedat Yönlüer, büyük dedesi Yunus Dede'nin Bolşevik İhtilali sırasında Eskişehir'e gelen ilk Türk kuyumculardan biri olduğunu belirtti. Ailede dedesinin ve babasının ardından mesleği devraldığını ifade eden Yönlüer, çocukluğunun Eskişehir'in Dere sokaklarında geçtiğini, askerlik çağına kadar babasının yanında çalışarak zanaatın inceliklerini öğrendiğini söyledi.
Yönlüer, aile geleneğinin gelecek kuşaklara aktarılacağını belirterek, "Yunus Dede, dedem, babam ve ben derken ailede dördüncü nesil kuyumcu olarak bu zanaatı devraldım. Çocukluğum Eskişehir'in Dere sokaklarında, sokak oyunlarıyla geçti. Askerlik çağıma kadar da babamın yanında çalışarak mesleğin inceliklerini öğrendim. Tezgâhta bizzat imal ederek yaşattığımız bu asırlık zanaat, benden sonra oğlumla beşinci kuşak, torunum Sueda ile de altıncı kuşak olarak imalathanemizde el emeğiyle devam edecek" dedi.
Geleneksel zanaatı teknolojiyle buluşturuyor
Mesleğini geleneksel yöntemlerle sürdürürken dijital dünyanın sunduğu imkânlardan da yararlandığını anlatan Yönlüer, tasarım ve görsel arşivleri takip ederek yeni fikirler edindiğini dile getirdi. Dijital platformlarda karşılaştığı farklı tasarımlardan ilham aldığını belirten usta, bu fikirleri kendi atölyesinde el işçiliğiyle harmanladığını söyledi.
Yönlüer, "Bir söz vardır. 'Aklını kullanan insan akıllı insandır, başkalarının aklını kullanan ise daha akıllıdır' derler. Ben de dijital platformlardan ve görsel arşivlerden sonuna kadar faydalanıyorum. Örneğin dijital tasarım platformlarında araştırma yaparken binlerce görsel indirip inceliyorum. Bazen hiç aklıma gelmeyen detaylarla karşılaşıyor, 'Vay anasını, ben bunu hiç düşünmemiştim' diyerek o ilhamı kendi atölyemde, el emeğimle harmanlıyorum. Meslekte aşama kaydetmek, hep ileriye gitmek için teknolojinin bu güzel yanlarını ustalıkla birleştirmek gerekiyor" ifadelerini kullandı.
Kıbrıs Barış Harekâtı'nda görev yaptı
Askerlik çağı geldiğinde mesleğine ara veren Vedat Yönlüer, 1974 yılında Kıbrıs Barış Harekâtı'na katıldı. Gönyeli taburunda 81 milimetrelik havan topu bölüğünde er olarak görev yapan Yönlüer, harekât sırasında yaşadıklarını ve Kıbrıs'ta kurduğu dostlukları anlattı.
O döneme ilişkin anılarını paylaşan Yönlüer, "Gönyeli taburunda 81 milimetrelik havan topu bölüğünde görev yaptım. En kanlı çatışmaların yaşandığı 20 Temmuz gecesini, 'Acaba sabahı görebilecek miyim?' diyerek o zor günleri geride bırakıp gazi unvanıyla döndüm. Orada halkla ve çocuklarla çok güzel anılarımız oldu. Sokaklarda çocuklarla top oynardık, hellimli börekler yerdik. Yıllar sonra o çocukları ziyaret ettiğimde bağımız kaldığı yerden devam etti" dedi.
Kıbrıs gazisi Vedat Yönlüer, bir yandan mesleğini sürdürürken diğer yandan ailesinin asırlık kuyumculuk geleneğini gelecek kuşaklara aktarmak için çalışmalarına devam ediyor.
