Mevcut tablo değişmezse gelecek yıllarda üretim bitme noktasına gelecek…
Tüm Süt, Et ve Damızlık Sığır Yetiştiricileri Derneği'nin (TÜSEDAD) verilerine göre sıcak çiğ süt üretim maliyeti mayıs ayında litre başına 27,31 TL’ye düştü. Nisan ayında litre başına 28,35 TL olan üretim maliyeti, yüzde 3,7 azalmış oldu. Dernek, maliyetteki düşüşü kaba yem fiyatlarına bağlarken Ulusal Süt Konseyi geçtiğimiz ay çiğ inek sütü için tavsiye satış fiyatını 24,30 TL olarak belirledi.
İŞİN İÇİNDEN ÇIKAMIYORUZ
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Eskişehir Süt Üreticileri Birliği Başkanı Yüksel Gedik, “Maliyetler sürekli artıyor, üreticilerimiz bu nedenle ciddi sıkıntı yaşıyor. Süte 2-3 lira zam gelirken yem fiyatları çok daha hızlı artıyor. Şu anda yem fiyatları bin liranın üzerinde. Diğer girdiler de aynı şekilde yükseliyor. İşçilik maliyetleri zaten çok arttı, üstelik çalışacak işçi bulmakta da zorlanıyoruz.Tüm bu nedenlerle üreticilerimiz zor durumda kalıyor ve işin içinden çıkamıyor. Kağıt üzerinde zam yapılmış gibi görünse de bu artış üreticiye tam anlamıyla yansımıyor” dedi.
ANLAŞAMIYORUZ
Süt fiyatlarının maliyetler karşısında çok düşük kaldığını söyleyen Gedik, “Ulusal Süt Konseyi, ‘24 lirayı doğrudan üreticiye yansıtın, kendi giderlerinizi ise sanayiciyle anlaşarak karşılayın’ diyor. Ancak bizim soğuk hava depolarımız, süt toplama sistemlerimiz ve çeşitli işletme giderlerimiz var. Sanayiciyle de istediğimiz şartlarda anlaşamıyoruz çünkü sanayici talep ettiğimiz fiyatları vermiyor.Eğer Süt Konseyi birliklere yönelik fiyatları da doğrudan belirlese, sanayiciyle muhatap olmak zorunda kalmayız. Şu an açıklanan süt fiyatlarını üreticiye tam olarak yansıtamıyoruz. Bunun nedenlerinden biri de fiyatların kısa aralıklarla güncellenmesi. Bugün üreticiye verebileceğimiz fiyat en fazla 22,5 lira seviyesinde, o da soğutulmuş süt için geçerli. Çünkü bizim de karşılamak zorunda olduğumuz giderler var. Mevcut fiyatlarla ne kendi giderlerimizi ne de üreticinin maliyetlerini karşılayabiliyoruz” ifadelerini kullandı.
50 KURUŞ DESTEĞİ ALSAK NE OLUR?
Üreticilerin şartlardan memnun olmadığını kaydeden Gedik, “Açıklanan fiyatlar üreticiyi tatmin etmiyor. Şu anda üreticilerimiz gerçekten zor durumda. Maliyetlerin artması nedeniyle üreticiliği bırakanlar var. Neredeyse her gün üyelerimiz geliyor, işletmesini kapatıyor ve üyelikten ayrılıyor. ‘Artık para kazanamıyorum’ diyorlar. ‘Yıllardır uğraşıyoruz ama para kazanamıyoruz, işletmemi kapatıyorum’ diyorlar. Buna mutlaka el atılması gerekiyor. Sürekli söylüyoruz üreticiler desteklenmeli.Şu anda üreticiye verilen destek 50 kuruş. Bu desteği alsan ne olur, almasan ne olur? Bu rakamla bir yere varmak mümkün değil. Maliyetler çok yüksek. Elektrik başta olmak üzere işletmelerin tüm giderleri artmış durumda. Yem maliyetleri, işçi giderleri, veteriner hizmetleri derken işin içinden çıkmak mümkün olmuyor” diye konuştu.
BİR DAHA TOPARLAYAMAYIZ
Rakamların üreticiyi kurtarmadığını ve gün geçtikçe şartların kötüleştiğini söyleyen Gedik, “Son 3 yıldır sektör giderek daha kötü bir noktaya geliyor. Çünkü üretici para kazanamazsa hayvancılığı bırakıyor. Hayvanlarını satıyor ya da kestiriyor. Çok değerli süt inekleri kesime gidiyor.Üretici, “Zaten para kazanamıyorum, hiç olmazsa kurtulayım” diyerek hayvanını kesime gönderiyor. Böyle devam ederse önümüzdeki dönemde ciddi sıkıntılar yaşanacak. Üreticiler hayvancılığı ve süt üretimini bırakıyor. Bir kez bıraktıktan sonra da bu sektörü yeniden toparlamak çok zor oluyor” dedi.
PERİŞAN DURUMDAYIZ
Gedik, sözlerini şöyle noktaladı: “Devletimiz gençlere yönelik desteklerden bahsediyor. Ancak bu desteklerden çoğu zaman işi bilmeyen kişiler yararlanıyor. Oysa asıl destek, yıllardır bu işi yapan, tecrübeli, işletmesi hazır olan üreticilere verilmeli. Onları ayakta tutarsak üretim devam eder ve daha da gelişir. Hiç deneyimi olmayan biri üretime girse bile iki-üç yıl sonra o da bırakabiliyor. Bu durumda verilen destekler de amacına ulaşmamış oluyor.Devletimiz üreticiye daha fazla destek vermeli. Mazot desteği sağlanmalı, elektrik giderlerine katkı verilmeli. Mevcut destekler artırılmalı.Ayrıca yem fiyatlarının kontrol altına alınmasını istiyoruz. Yem fiyatları sürekli artıyor. Neredeyse her gün zam geliyor ve biz buna yetişemiyoruz. Üretici süte 2 lira zam alıyor ama aynı anda yeme 5 lira zam geliyor. Bu şartlarda nasıl ayakta kalacak?Şu anda gerçekten perişan durumdalar. Her gün buraya gelip dertlerini anlatıyorlar, isyan ediyorlar. “Artık bıktık, bırakacağız” diyorlar. Üstelik sadece söylemiyorlar, gerçekten bırakıyorlar.”HİLAL EROĞLU
