Özgür Özel’in belediye başkanlarına Eskişehir’de hala beklenen “Yeni Parti’ye katılın” çağrısı bir türlü gerçekliğe kavuşamadı.
Türkiye’de 200’den fazla belediye başkanı Yeni Parti rozetini takmışken bu sayı Eskişehir’de Odunpazarı Belediye Başkanı Kazım Kurt ve Mahmudiye Belediye Başkanı İshak Gündoğan’la sınırlı kalmış görünüyor.
Şimdilik…
Çünkü belediye başkanlarının ilk toplantısında da ikinci toplantısında da kamuoyuna deklare ettikleri açıklamalar ‘Yeni Parti’ye doğru zamanda katılacakları’ yönünde.
Elbette ki iktidar eliyle devam eden CHP’li/Yeni Partili belediyelere yönelik siyasi operasyonlar belediye başkanlarının kafasını karıştırmış olabilir. Demokrasiye inanan hiç kimse cezaevinde adalet arayışını sürdürmek istemez. Yine de CHP’de kalmanın bir koruma sağlayamayacağını da geçen hafta ki operasyonlarda gördük… Dolayısıyla ‘geçersek operasyon olur’ gerekçesi de artık tek başına açıklayıcı görünmüyor.
*
Fakat son günlerde belediye başkanlarının yaptığı açıklamalarda öne çıkan ‘meclis aritmetiği’ ve ‘komisyon dengeleri’ vurgusu tartışmayı bambaşka bir noktaya taşıdı. Bu açıklamalar ne sadece bir siyasi parti tercihinene de yalnızca teknik bir hukuk tartışmasına tekabül ediyor…
Mesele artık hangi siyasi partiye geçileceği değil belediye meclislerinin nasıl çalışacağına dair hukuki ve siyasi bir tartışma.Çünkü bu teknik konuyu kamuoyu detaylarıyla bilmiyor. Dolayısıyla burada şu soruyu sormak gerekiyor: Gerçekten meclis aritmetiği Yeni Parti’ye katılımın önündeki en büyük engel mi?
Burada bakmamız gereken kanun belli: 5393 sayılı Belediye Kanunu. Şu an içinde bulunduğumuz duruma net bir açıklama getirmese de 21. Madde bazı sorulara yanıt verecek nitelikte… 21. Madde “Bağlı olduğu partiden istifa eden komisyon üyesinin komisyon üyeliği de sona erer” diyor. Ama mecliste çoğunluğu sağlayan siyasi parti üyelerinin topyekün partilerinden istifa edip yeni bir siyasi partiye katılarak yeni bir parti grubu oluşturmalarına dair bir veri yer almıyor.
Çıkmaz da orada başlıyor. Çünkü yakın tarihte bunun bir örneği görülmemiş… Haliyle bu emsal durum sadece Eskişehir özelinde yanıtını aradığımız bir soru değil. Türkiye’deki birçok belediye bu geçiş durumunu yaşayacak…Biz bu siyasi sürece Eskişehir’den tanıklık ediyoruz.
*
Odunpazarı Belediyesi’nde 23 CHP’li meclis üyesi bulunuyor. Bu üyeden Ali Haydar Çelik ve Çağrı Özeçoğlu CHP’de kalacağını açıkladı. Geriye kalan 21 meclis üyesi ise Belediye Başkanı Kazım Kurt’la birlikte Yeni Parti’ye geçti.
Bu durumda Odunpazarı Belediye Meclisi’nin yeni siyasi aritmetiği; 21 Yeni Parti, 14 AK Parti, 2 CHPmeclis üyesinden oluşuyor.
*
Tepebaşı Belediyesi’nde tablo farklı; çünkü Belediye Başkanı Ahmet Ataç, henüz Yeni Parti’ye geçmedi ama “Ben sözümden dönmem. Yeni Parti’ye geçeceğim ve içimden en ufak bir şey kopmadan devam edeceğim” dedi…
Tepebaşı’nda belediye başkanı Ahmet Ataç’la birlikte 24 CHP’li meclis üyesinden yalnızca Kerem Toparlar CHP’den istifa edip Yeni Parti’ye katılacağını açıkladı. Devran Yıldırım ve Mete Yılmaz CHP’de kalacağını duyurdu.
Son durum üzerinden bir projeksiyon yapılır vediğer CHP’lilerin Yeni Parti’ye katılması halinde Tepebaşı Belediye Meclisi’nin dağılımı 23 Yeni Parti, 9 AK Parti, 3 MHP, 2 CHP ve 1 BBPmeclis üyesi şeklinde oluşacak.
*
Eskişehir Büyükşehir Belediyesi’nde ise hesap daha farklı.
Dağılım şu şekilde: Ayşe Ünlüce’yle birlikte 10 CHP’li belediye başkanı, 4 AK Partili belediye başkanı, 1 BBP’li belediye başkanı bulunuyor.
Toplamda ise 30 CHP, 13 AK Parti, 2 BBPve1 DSP meclis üyesi var.
Büyükşehir’deki bu tabloyu mevcut haliyle veriyorum. CHP’den Yeni Parti’ye geçen hiçbir ismi matematiğe dahil etmedim.
İlçe belediyelerinde olduğu gibi tahmini düz bir hesap yapacak olursak Odunpazarı Belediyesi’nden gelen Ali Haydar Çelik ve Çağrı Özeçoğlu dışında tüm CHP’lilerin Yeni Parti’ye katıldığını düşünürsek Yeni Partili meclis üyesi sayısı 28 olacak. CHP ise 2’ye düşecek.
*
Peki bu tabloda komisyonlar gerçekten kilitlenir mi?
Belediye Kanunun 21. Maddesi’ne geri dönecek olursak partisinden istifa eden meclis üyesinin komisyon üyeliği de düşüyor. Fakat CHP’nin neredeyse tüm komisyon üyelikleri düştüğünde nasıl bir yol izlenecek?
Ağustos ayında belediye meclisleri tatilde. Bu nedenle CHP’den çoğunlukla istifa edilen ilk sınav 1 Eylül’de Odunpazarı Belediye Meclisi’nde yaşanacak.
Bu toplantıda Yeni Parti'ye katılan meclis üyelerinin komisyon üyeliklerinin sona erdiği kabul edilirse, belediye meclisinin yeni komisyon seçimlerine gitmesi bekleniyor…Böyle bir durumda da Yeni Parti meclisteki sayısal üstünlüğü nedeniyle komisyonlarda çoğunluğu yeniden elde edecek. 1 Nisan 2026 tarihinde yapılan komisyon seçimleri için bir yılın dolması beklenmeyecek.Yapılacak seçimlerde de Yeni Parti, komisyon üyeliğindeki çoğunluğu yeniden sağlamayı başaracak…
Büyükşehir Belediyesi meclis komisyonlarında da benzer bir yöntem söz konusu. CHP’li meclis üyelerinin Yeni Parti’ye geçmesiyle beraber yeni bir komisyon seçimi yapılarak üstünlüğün Yeni Parti’ye geçeceği net bir ifadeyle söylenebilir. Oluşacak tablo, Yeni Parti üstünlüğünde bir Büyükşehir Belediye meclisi ve komisyonlarını gösteriyor...
*
Sonuç olarak belediye meclislerinde sayısal çoğunluk sosyal demokrat çizgide konumlanan Yeni Parti ile eski arkadaşlarına destek vermeyi sürdürebilecek CHP’lilerin lehine şekillenecek gibi görünüyor. Hesaplamalara bakıldığında ‘meclis aritmetiği’ ilk duyulduğundaki anlaşılmaz ifadesini yitiriyor…
Bundan sonrası matematiğin değil siyasetin konusu…
Bu günlerin yol haritası hukuki ve siyasi belirsizlikler arasında değil cesur, açık ve tutarlı bir siyasi iradeyle çizilebilir… Çünkü bazen rakamlar gerçeği açıklamaz sadece onu ertelemeyi sağlar… Eskişehir siyasetinin bugün ihtiyaç duyduğu şey kara bulutları dağıtacak net iradeyi ortaya koyabilmek…
